The effect of leadership self-perception of sports sciences faculty students on leadership characteristics
Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin liderlik öz algılarının liderlik özelliklerine etkisi
DOI:
https://doi.org/10.14687/jhs.v22i2.6558Keywords:
Leadership, Leadership Characteristics, Leadership Self-Perception, Liderlik, Liderlik Özellikleri, Liderlik Öz AlgısıAbstract
The purpose of this research is to determine the effect of leadership self-perceptions on leadership characteristics of students receiving sports education at the undergraduate level. The study group of the research; There are a total of 242 students, 114 (47.1%) of whom are female and 128 (52.9%) of whom are male, studying at a public university in the 2023-2024 academic year. The research was designed in the relational scanning model and the principle of easy accessibility was taken into account in the selection of the study group. In the research, " Self-Perceptions of Leadership Behaviors Scale" and " Leadership Characteristics Scale" along with a personal information form were used as data collection tools. In addition to descriptive statistics, T-Test, One Way ANOVA, Pearson Correlation and Linear Regression analyzes were used to analyze the data. Considering the research results, it can be stated that the participants' leadership self-perception and leadership characteristics are at a high level. In addition, it was determined that there was no statistically significant difference between the participants; gender, department, class level variables and their leadership self-perceptions and leadership characteristics. Another finding obtained in the research is that leadership self-perceptions have the power to explain leadership characteristics by 70%.
(Extended English summary is at the end of this document) ÖzetBu araştırmanın amacı, lisans düzeyinde spor eğitimi alan öğrencilerin liderlik öz algılarının liderlik özelliklerine etkisinin belirlenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu; 2023-2024 akademik yılında bir kamu üniversitesinde öğrenim görmekte olan 114’ü (%47.1) kadın, 128’i (%52.9) erkek toplamda 242 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırma ilişkisel tarama modelinde desenlenmiş olup çalışma grubunun seçiminde kolay ulaşılabilirlik ilkesi dikkate alınmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu ile birlikte “Liderlik Davranışlarına İlişkin Öz Algıları Ölçeği” ve “Liderlik Özellikleri Ölçeği” kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistiklerin yanı sıra T-Testi, One Way ANOVA, Pearson Korelasyon ve Doğrusal Regresyon analizleri kullanılmıştır. Araştırma sonuçları dikkate alındığında katılımcıların liderlik öz algıları ve liderlik özelliklerinin yüksek bir düzeyde olduğu ifade edilebilir. Buna ek olarak katılımcıların cinsiyet, bölüm, sınıf düzeyi değişkenleri ile liderlik öz algıları ve liderlik özellikleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmadığı belirlenmiştir. Araştırmada elde edilen bir diğer bulgu ise liderlik öz algılarının liderlik özelliklerini %70 oranında açıklama gücüne sahip olduğudur.
Downloads
References
Akbaba, A. & Erenler, E. (2008). Otel işletmelerinde yöneticilerin liderlik yönelimleri ve işletme performansı ilişkisi. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 19(1): 21-36.
Akyüz, Ö., & Karavelioğlu, M. B. (2022). Spor Bilimleri Fakültesinde okuyan aktif sporcuların liderlik özelliklerinin belirlenmesi. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(1), 231-245.
Aldemir, G. Y., & Bayram, A. (2019). Liderlik özelliklerinin özgüven düzeyleri üzerindeki etkisi: Marmara Üniversitesi Spor Yöneticiliği öğrencileri üzerinde bir araştırma. EKEV Akademi Dergisi, (77), 201-220.
Avcı, U. & Topaloğlu, C. (2009). Hiyerarşik kademelere göre liderlik davranışlarını algılama farklılıkları: Otel çalışanları üzerinde bir araştırma. KMU İİBF Dergisi, 11(16), 1-20.
Ayten, İ. (2019). Okul sporlarında antrenör olarak yer alan beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin liderlik algıları ile liderlik özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Batman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Batman.
Baron, R. A. & Greenberg, J. (2000). Leadership in organizations”, behavior in organizations. New Jersey: Prentice-Hall Inc.
Beltekin, E. & Kuyulu, İ. (2019). Spor Bilimleri Fakültelerinde öğrenim gören öğrencilerin liderlik yönelim düzeylerinin incelenmesi (Erciyes Üniversitesi örneği). Herkes için Spor ve Rekreasyon Dergisi, 1(1), 26-29.
Budak, F. (2020). Liderlik Kavramı ve Sağlık Yönetiminde Liderlik. Sağlık Yönetiminde Modern Liderlik (Ed: Budak, F. ve Kar, A.). Atlas Akademik Basın Yayın, Ankara.
Cansoy, R., Türkoğlu, M. E., & Parlar, H. (2016). Liderlik özellikleri: Bir ölçek geliştirme çalışması ve öğrencilere yönelik bir araştırma. Milli Eğitim Dergisi, 45(212), 139-159.
Chemers, M. M. (1997). An integrative theory of leadership. New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates.
Çağlar, A., Yakut, Ö., & Karadağ, E. (2005). İlköğretim okulu müdürlerinin öğretmenler tarafından algılanan kişilik özellikleri ve liderlik davranışları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi. Ege Eğitim Dergisi, 6(1), 61-80.
Çelik, V. (1998). Eğitimde dönüşümcü liderlik. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 16(16), 423-442.
Çelik, C., & Sünbül, Ö. (2008). Liderlik algılamalarında eğitim ve cinsiyet faktörü. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(3), 49-66.
Gülşen, D. B. A., & Yıldız, A. B. (2022). Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin bireysel girişimcilik ve liderlik davranışlarına ilişkin öz algılarının incelenmesi. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 13(3), 231-244.
Güngör, N. B., & Yenel, F. (2017). Beden eğitimi ve spor öğretmenliği bölümü öğrencilerinin epistemolojik inançları ile liderlik özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 19(2), 39-55.
Derue, D. S., Nahrgang, J. D., Wellman, N. E., & Humphrey, S. E. (2011). Trait and behavioral theories of leadership: An integration and meta‐analytic test of their relative validity. Personnel psychology, 64(1), 7-52.
Direk O. (2020). Spor Bilimleri Fakültesinde öğrenim gören öğrencilerin örgütsel bağlılık ve liderlik yönelimlerinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Akdeniz Üniversitesi, Antalya.
Düzgünce A. (2020). Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Öğrencilerinin liderlik tarzlarının incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Kafkas Üniversitesi, Kars.
Ercan, Ü., & Sığrı, Ü. (2015). Kültürel değerlerin liderlik özelliklerine etkisi: Türk ve Amerikalı yöneticiler üzerine bir araştırma. Amme İdaresi Dergisi, 48(3).
Ergöz, M. (2018). Öz liderlik ve örgütsel bağlılık arasındaki ilişkinin incelenmesi: Bir devlet hastanesinde araştırma. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Erpalabıyık, B., & Okçu, V. (2019). Üniversite öğrencilerinin gençlik liderlik özellikleri ile benlik saygısı ve özgüven algıları arasındaki ilişkilerin incelenmesi. Sciences, 5(15), 228-243.
Fraedrich, J. P., & Ferrell, O. C. (1992). The impact of perceived risk and moral philosophy type on ethical decision making in business organizations. Journal of Business Research, 24(4), 283-295.
Fleenor, J.W. (2006). Trait approach to leadership. S.G. Rogelberg in, Encyclopedia Of Industrial And Organizational Psychology (pp. 831-833). SAGE Publications.
Firestone , W. A. (1996). Leadership: Roles or functions? K. Leithvvood ve diğ. (eds.), International Flandbook of Educational Leadership and Administration, Kluwer Academic Publishers, Netherlands, ss. 395-418.
Gupta, V., & GLOBE (1999). Cultural influences on leadership and organizations. Advances in global leadership (Vol. 1, pp. 171–233). Stanford, CT: JAI Press.
Gündoğdu, F. (2014). Spor yöneticilerinin liderlik stilleri ile sporun yaygınlştırılması arasındaki ilişki. Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi e Spor Anabilim Dalı, Ankara.
Herbst, T. H., & Conradie, P. D. (2011). Leadership effectiveness in Higher Education: Managerial self-perceptions versus perceptions of others. SA Journal of Industrial Psychology, 37(1), 01-14.
Karasar, N. (2007). Bilimsel araştırma yöntemi: kavramlar, ilkeler, teknikler. Nobel yayın dağıtım.
Karataş N. (2021). Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin liderlik yönelimleri ve iletişim becerileri üzerine bir araştırma. Yüksek Lisans Tezi, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Muğla.
Keçeci, O., & Çelik, V. O. (2021). E-spor organizasyonlarında liderlik: Kuramsal bir çerçeve. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 19(2), 1-13.
Kurtyemez H. (2020). Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin liderlik özellikleri ile başarı yönelimleri arasındaki ilişki: Samsun İl örneği. Yüksek Lisans Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun.
Küçüközkan, Y. (2015). Liderlik ve motivasyon teorileri: Kuramsal bir çerçeve. Uluslararası Akademik Yönetim Bilimleri Dergisi, 1(2), 86-115.
Law, W. W. (2013). Culture, gender and school leadership: school leaders' self-perceptions in China. Compare: A Journal of Comparative and International Education, 43(3), 295-322.
Luthans, F. (1981). Organizational Behavior, Mcgraw- Hill Book Company, USA.
Mullins, L.J. (1996). Management and Organizational Behavior. Sixth Edition, Prentice Hall.
Özbek, O., & Kızılyallı, M. (2017). Lisans öğrencilerinin liderlik davranışlarına ilişkin öz algıları: ölçek geliştirme çalışması. Journal of Human Sciences, 14(4), 4112-4122.
Özkan, N. (2012). Hemşirelik öğrencilerinin liderlik yönelimleri ve motivasyon düzeylerinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Bilim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
Özkan, E., Kula, H., & Soyer, F. (2022). Spor Yöneticiliği Bölümünde öğrenim gören öğrencilerin liderlik özellikleri ile problem çözme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 5(3), 55-69.
Rutherford, T. A., Townsend, C. D., Briers, G. E., Cummins, R., & Conrad, C. R. (2002). Leadership self-perceptions of WLC participants. Journal of Agricultural Education, 43(2), 22-33.
Soyluer, B. (2010). Özel hastanelerde yönetici hemşirelerin liderlik davranışlarının hemşirelerin motivasyonları üzerindeki etkisi (Bayındır Hastanesi Örneği). Yüksek Lisans Tezi, Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Strickland, S. A. (2006). Not for-profit organizational leaders' self-perception of servant leadership characteristics. Doctoral Thesis, Capella University.
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2007). Experimental designs using ANOVA. Belmont, CA: Thomson/Brooks/Cole.
Tengilimoğlu, D. (2005). Kamu ve özel sektör örgütlerinde liderlik davranışı özelliklerinin belirlenmesine yönelik bir alan çalışması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 4(14), 1-16.
Yetim, A. A. (1996). Spor Yönetiminde Liderlik. Beden Eğitimi Spor Bilimleri Dergisi 1(3), 85-94.
Yılmaz, S., Kurtipek, S., Güngör, N. B., & Yenel, İ. F. (2024). Spor yöneticisi adaylarının karar verme stillerinin liderlik yönelimlerine etkisi. Uluslararası Bozok Spor Bilimleri Dergisi, 5(3), 211-224.
Yürek, U. (2018). Yöneticilerin öz yeterlik algıları ile liderlik stilleri arasındaki ilişki (Tatvan ilçesi örneği). Yüksek Lisans Tezi, Pamukkale Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Denizli.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Journal of Human Sciences
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
©1999 Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License.
